BIẾT THIS VÀ BIẾT THAT

Chắc nhiều người đã nhận ra việc bám chấp vào bất kỳ hình ảnh nào, về bản thân hay người khác, dù đó là điều đã qua hay điều ta mong muốn nó xảy ra chính là gốc rễ của khổ đau.

Chỉ khi thấy ra và sống trọn vẹn với thực tại, ta mới tìm được chìa khóa của hạnh phúc và tự do.

Nhưng làm sao thực hiện được điều này khi mỗi lần hình ảnh ấy hiện lên, toàn bộ thân tâm lại kích hoạt chuỗi phản ứng đã được lập trình từ lâu?

Đây chính là khoảng cách giữa hiểu biết và thực chứng. Giữa kiến thức và sự thấy biết thật sự thông qua sự trải nghiệm và chiêm nghiệm.

Ta có thể hiểu rất rõ rằng bám chấp là nguồn gốc khổ đau, nhưng khi hình ảnh gợi lên khổ đau xuất hiện, cơ thể phản ứng trước cả khi tâm trí kịp nhận ra. Tim đập nhanh, cơ bắp căng cứng, hơi thở nông và nhanh,..vv.

Tất cả diễn ra như một chuỗi phản xạ đã được lập trình sẵn.

Vậy làm sao thoát khỏi vòng lặp này? Đó là hãy học cách dừng việc đấu tranh với những mô thức ấy, mà chỉ đơn giản nhận ra chúng khi chúng đang hoạt động.

Trong khoảnh khắc nhận ra "à, tim tôi đang đập nhanh khi hình ảnh kia xuất hiện", ta tạo ra thêm một khoảng không nhỏ nới rộng khả năng dung chứa của thân tâm.

Khoảng không ấy chính là vùng đất của tự do. Không phải tự do khỏi có phản ứng, mà tự do trong cách ta phản ứng lại với phản ứng của mình.

Nhuận Tấn

Bài gốc trên Substack của Lê Đình Lực.